O Blogu 2018-01-19T14:16:51+00:00

Trochę o VAT

Świat podatku VAT zawsze charakteryzował się dużą dynamiką. Świadczy o tym choćby kilkadziesiąt nowelizacji ustawy o VAT dokonanych w ciągu niewiele ponad 13 lat jej obowiązywania.  Co roku pojawiało się kilkanaście, a często nawet kilkadziesiąt wyroków polskich sądów administracyjnych oraz Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, które potrafiły w zupełnie fundamentalny sposób zmienić dotychczasową praktykę stosowania przepisów przez organy podatkowe, dając podatnikom nowe możliwości lub stawiając przed nimi nowe, często nieoczekiwane, wyzwania. Ta dynamika – a może raczej chaos i niestabilność – charakteryzuje polski system podatku VAT w zasadzie od samego początku. Uzupełniona przez charakterystyczne dla polskiego prawodawcy lekceważenie podatników choćby poprzez stosowanie niepoważnie wręcz krótkiego vacatio legis, czy przez ogłaszanie przepisów, które w znaczący sposób wpływają na funkcjonowanie podatników także zważywszy na ponoszone przez nich koszty administrowania rozliczeniami bez przygotowanych i opublikowanych stosownie wcześnie wyjaśnień i instrukcji, uzasadnia nie zawsze słuszną obawę podatników przed VATem.

A przecież w tym świecie VAT, w którym owa dynamika zmian jest niejako elementem DNA systemu zmiany, które miały miejsce w ostatnich miesiącach i które następować będą na przestrzeni najbliższego czasu nadadzą podatkowi VAT zupełnie nowy charakter.

Wynika to w dużym stopniu ze zmian legislacyjnych mających na celu skuteczne zwalczanie oszustw i nadużyć w VAT zarówno na poziomie europejskim, jak i krajowym. Wprowadzone już przez polskiego ustawodawcę mechanizmy, takie jak: model podzielonej płatności (split payment), system STIR, którego jednym z kluczowych elementów jest możliwość blokowania przez organy podatkowe środków zebranych na rachunkach podatników, czy pozwalający monitorować transakcje Jednolity Plik Kontrolny, a także planowane w przyszłości rozwiązania takie jak centralna baza faktur tworzą już teraz dla polskich podatników zupełnie nowe warunki nie tylko rozliczenia podatku, ale prowadzenia działalności w ogóle.

Powoli musimy także myśleć o zaproponowanej przez Komisję Europejskiej zasadniczej reformie zasad opodatkowania towarowych transakcji wewnątrzunijnych – zastąpienie poczciwych WDT i WNT koniecznością rozliczenia podatku jedynie w państwie, do którego towar będzie dostarczony.

A przecież to tylko zmiany regulacyjne, które nie zawsze wystarczająco szybko nadążają za wciąż zmieniającą się rzeczywistością gospodarczą.

Przed nami, żyjącymi w tym szczególnym VATowskim świecie, czas pełen zmian, wyzwań, zagrożeń i możliwości. Będziemy – Tomasz Michalik, Janina Fornalik, Bartosz Bogdański, Alicja Sarna, Kalina Figurska, Marek Przybylski, Sylwia Fik-Tarasiuk, Joanna Ryś-Bednarczyk, Małgorzata Ronatowicz, Jakub Ziętek, Anna Matysiak, Katarzyna Trzaska-Matusiak,  Krzysztof Jaros  i inni – jak zawsze, analizowali tę zmieniającą się rzeczywistość na bieżąco i dzielili się z Państwem naszymi uwagami, sugestiami i opiniami.